Formateur Netanyahu: rechts of links kabinet?

Door Sanne Griffioen, stagiaire AMS

 

Op vrijdag 20 februari is Likud leider Benjamin Netanyahu benoemd tot formateur van de nieuwe Israëlische regering. President Shimon Peres besloot hem aan te wijzen ondanks dat Likud één zetel minder bezit dan Kadima. De kans is aanzienlijk groter dat Netanyahu een coalitie weet samen te stellen, aangezien hij de steun heeft van een rechtse meerderheid in de Knesset. Het is voor het eerst in de Israëlische geschiedenis dat de winnaar van de verkiezingen niet de formatie mag leiden.

 

Links kabinet
Na de benoeming van Netanyahu als formateur sprak hij de voorkeur uit om samen met de Kadima en de Arbeidspartij een regering te vormen. ‘Ik roep Kadima leider Tzipi Livni en Arbeidspartij leider Ehud Barak op tot eenheid om de toekomst van de staat Israël zeker te stellen’ zei Netanyahu. Het centrumlinkse kamp heeft echter vooralsnog aangegeven niets in brede samenwerking te zien. Barak heeft zoveel zetels verloren dat hij met zijn partij in de oppositie wil gaan. Ook Livni kiest hiervoor. Afgelopen vrijdag zijn de besprekingen tussen Kadima en Likud mislukt. Zij claimt namelijk zelf de winnaar te zijn en wil niet onder Netanyahu in de regering. ‘Ik pas ervoor om een pion te zijn in een regering die ingaat tegen onze idealen’.

 

Rechts kabinet
Nu het Netanyahu niet lukt om een centrumlinkse coalitie te vormen, is er altijd de mogelijkheid om een religieusnationalistisch blok te vormen. De ultrarechtse partij Yisrael Beitenu onder leiding van Avigdor Lieberman gaf de voorkeur aan Netanyahu als premier van Israel. Dit gaf de doorslag voor de benoeming van Netanyahu als formateur, immers ook klein rechts en de Sefardische orthodoxe Shas partij had zijn steun al vergeven aan de Likud leider. Deze rechtse coalitie ligt echter internationaal slecht. Er is dan geen enkele mogelijkheid op vredesbesprekingen met de Palestijnen of de Arabische wereld.

 

Oplossing conflict?
De Palestijnse beweging Hamas en scheidend premier Ehud Olmert zien zich genoodzaakt om zo snel mogelijk een akkoord te bereiken over een staakt-het-vuren na het conflict in de Gazastrook. De internationale gemeenschap steunt een duurzaam bestand tussen Israël en de Palestijnen. De kans is echter gering dat er onder Netanyahu een akkoord wordt bereikt. Hij wil een harde aanpak van de Palestijnen en ziet niets in onderhandelingen. Het is dus van belang om een overeenkomst te sluiten voordat Netanyahu een coalitie heeft gevormd.