Veel gemiste kansen en, op enkele terreinen, regressie is misschien de beste karakterisering van hoe Roemenië er op dit moment voorstaat. Veel werd er verwacht van de centrum-rechtse regeringscoalitie tussen de Democratische Partij (PD) en Nationaal-Liberale Partij (PNL) volgende op de gedenkwaardige overwinning van Traian Basescu in de presidentsverkiezingen van 2004.
Met een frisse start van de PD-PNL regering na een donkere periode waarin Roemenië langzaam leek te veranderen in een één partij-staat onder leiding van de Sociaal Democratische Partij (PSD), viel de regeringscoalitie PNL-PD al na ongeveer een jaar uit elkaar door uiteenlopende politieke conflicten. Wat volgde was niet fraai.
Door Dennis van Peppen
De PNL besloot door te regeren als minderheidsregering met steun van voormalige aartsvijand PSD in ruil voor politieke concessies, bescherming van PSD kopstukken en geld voor PSD partijbaronnen in de provincie. Machtsbehoud en bescherming van de eigen politieke clan en die van de PSD tegen de anti-corruptiewaakhond, werd het devies van de regering. Resultaat: ondermijning van justitie en de grondwet overtreden door een poging tot afzetting van de president en populistische maatregelen gericht op strategisch belangrijke electorale groepen.
In de tussentijd bleven broodnodige structurele hervormingen en uitvoer van lange termijn beleid voor de ontwikkeling van het land uit. Er werd geregeerd zonder visie. Wellicht de meest onderschatte maar tegelijkertijd de meest belangrijke structurele hervorming zou die van het overheidsapparaat moeten zijn. Deze functioneert nog steeds op dezelfde manier en met veelal dezelfde bureaucratische procedures als voor '89. Belastingaangifte, sociale verzekeringen betalen en goederen invoeren zijn voorbeelden van bureaucratische rampen, waardoor de Roemeense staat veel inkomsten misloopt en die Roemeense burgers en bedrijven dagelijks teisteren. Daarnaast is de Roemeense overheid nauwelijks in staat om beleid te maken, laat staan te implementeren. De achterblijvende maar broodnodige ontwikkeling van de infrastructuur van het land is daar een groot voorbeeld van.
Daarentegen zijn corruptie, politiek cliëntisme, belangenverstrengeling en nepotisme weer in toenemende mate aan de orde van de dag. Licht aan de horizon lijkt er wat dit betreft niet te zijn. Het ontbreekt Roemenië aan schone politieke partijen met een politieke agenda waar enige visie en verbeelding uitspreekt. Zelfs de partij waar veel progressieve Roemenen al jaren hun hoop op vestigen, de Democratisch-Liberale partij (PD-L), de partij van Basescu, toont de laatste jaren dezelfde kuren als de PNL en de PSD. Mede ingegeven door intransparante procedures en een door weinigen begrepen kiesstelselhervorming, bestaan er signalen dat de stembusopkomst van de parlementsverkiezingen op 30 november, sterk zal tegenvallen. Het is moeilijk de Roemeense kiezer ongelijk te geven.